Planujesz złożyć pozew o rozwód, ale nie wiesz od czego zacząć? Proces rozwodowy może wydawać się skomplikowany, jednak znajomość podstawowych zasad i wymagań znacznie ułatwi Ci całą procedurę. Prawidłowo przygotowany pozew to pierwszy krok do szybkiego i sprawnego przeprowadzenia sprawy. Dowiedz się, jakie warunki musisz spełnić, aby uzyskać rozwód, co dokładnie powinien zawierać pozew, do którego sądu go skierować oraz jakie dokumenty są wymagane.
Jakie są warunki uzyskania rozwodu?
Zgodnie z artykułem 56 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego jeżeli między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia małżeńskiego, każdy z małżonków może żądać ażeby sąd rozwiązał małżeństwo przez rozwód. Kiedy rozkład pożycia małżeńskiego jest zupełny?
Sąd w toku sprawy rozwodowej bada czy pomiędzy małżonkami dalej istnieją więzi małżeńskie. Takie więzi małżeńskie to więź ekonomiczna, fizyczna oraz uczuciowa. Jeżeli wszystkie te więzi zostały zerwane to wtedy można mówić o zupełnym rozkładzie pożycia małżeńskiego.
Rozkład pożycia małżeńskiego musi być również trwały co oznacza, że brak jest racjonalnych widoków na odnowę wspomnianych więzi ekonomicznej, fizycznej oraz uczuciowej. Co istotne, mogą zdarzyć się sytuacje że pomimo zupełnego i trwałego rozkładu pożycia małżeńskiego będą istniały przeciwwskazania do orzeczenia rozwodu.
Tak będzie jeżeli sąd uzna, ze wskutek rozwodu miałoby ucierpieć dobro wspólnych małoletnich dzieci albo że orzeczenie rozwodu jest niezgodne z zasadami współżycia społecznego. Przeszkodą do orzeczenia rozwodu jest również brak zgody drugiego małżonka w sytuacji gdy małżonek żądający rozwodu jest wyłącznie winny rozpadowi więzi małżeńskich. Sąd może jednak uznać taką odmowę udzielenia zgody na rozwód jako sprzeczną z zasadami współżycia społecznego.
Jakie sprawy „załatwi się” przy rozwodzie?
Przede wszystkim sąd w sprawie rozwodowej rozstrzyga o żądaniu rozwiązania związku małżeńskiego poprzez rozwód. Pamiętajmy że powództwo o rozwód może zostać także oddalone, czyli sąd może nie dać rozwodu.
W przypadku uwzględnienia powództwa związek małżeński zostaje rozwiązany. Sąd może na zgodne żądanie stron nie orzekać w wyroku rozwodowym o winie za rozpad małżeństwa. Tym samym możemy mieć rozwód z orzekaniem o winie albo bez orzekania o winie. Kiedy sąd orzeka o winie, ustala wyłączną winę jednego z małżonków albo winę obydwojga małżonków.
Ponadto, jeżeli strony posiadają wspólne małoletnie dzieci, sąd w wyroku rozwodowym jest zobowiązany rozstrzygnąć o władzy rodzicielskiej nad tymi dziećmi, kontaktach z rodzicami, alimentach na te dzieci oraz miejscu zamieszkania dzieci.
Sąd może w toku sprawy rozwodowej rozstrzygnąć również o alimentach od jednego z małżonków na rzecz drugiego z małżonków. Nie jest to jednak rozstrzygnięcie które musi znaleźć się wyroku rozwodowym. Sąd będzie rozstrzygał tę kwestię wyłącznie na wniosek jednej ze stron
Dodatkowo jeżeli małżonkowie zajmują wspólne mieszkanie sąd w wyroku rozwodowym orzeka o sposobie korzystania ze wspólnego mieszkania przez czas zamieszkiwania w nim rozwiedzionych małżonków.
Na zgodny wniosek stron sąd może nie rozstrzygać o sposobie korzystania ze wspólnego mieszkania. Jeżeli jeden z małżonków zgłosi w toku postępowania rozwodowego wniosek o podział majątku wspólnego to sąd może przeprowadzić podział takiego majątku jeżeli nie spowoduje to nadmiernej zwłoki w postępowaniu.
W praktyce podziały majątku w toku rozprawy rozwodowej przeprowadzane są wyłącznie jeżeli strony są zgodne co do wszystkich elementów związanych z podziałem majątku wspólnego. Warto także pamiętać że sąd wyroku rozwodowym rozstrzyga również o kosztach procesu.
Co musi zawierać pozew o rozwód?
Przede wszystkim pozew rozwodowy musi spełniać wymagania formalne dla pisma procesowego. Powinniśmy zatem oznaczyć do którego sądu pozew jest skierowany a także oznaczyć strony postępowania czyli powoda i pozwanego. Koniecznym jest wskazanie aktualnych adresów powoda oraz pozwanego. W przypadku strony powodowej istnieje dodatkowo obowiązek podania numeru PESEL.
Najważniejsze jednak to wskazać czego się dokładnie domagamy w ramach sprawy rozwodowej. Jeżeli małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci to pozew rozwodowy powinien również zawierać stanowisko w zakresie alimentów, władzy rodzicielskiej, kontaktów oraz miejsca zamieszkania dzieci. Pozew o rozwód powinien również zawierać uzasadnienie.
Trzeba także pamiętać o załączeniu wszystkich wymaganych dokumentów oraz odpisu pozwu wraz z załącznikami dla strony pozwanej. Jeżeli chodzi o dokumenty które będziemy załączać do pozwu to na pewno jest to odpis zupełny aktu małżeństwa oraz odpisy aktów urodzenia małoletnich dzieci jeżeli takie dzieci w związku małżeńskim były. Do pozwu dołączamy dowód uiszczenia opłaty sądowej od pozwu w kwocie 600 zł.
Istnieje możliwość wnioskowania o zwolnienia od tej opłaty. W tym przypadku w pozwie trzeba zawrzeć wniosek o zwolnienie od opłaty sądowej, natomiast do pozwu dołączyć oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Wzór takiego oświadczenia można znaleźć na stronie ministerstwa sprawiedliwości albo pobrać stosowny druk w siedzibie sądu
Do którego sądu złożyć wniosek o rozwód?
Sprawy o rozwód rozstrzyga zawsze właściwy sąd okręgowy. Adres konkretnego sądu okręgowego możesz znaleźć w Internecie. Każdy sąd w Polsce posiada własną stronę internetową. Jak ustalić właściwy sąd okręgowy do złożenia wniosku o rozwód? W większości przypadków będzie to sąd w okręgu którego wspólnie mieszkaliście kiedy jeszcze małżeństwo prawidłowo funkcjonowało.
Zgodnie z artykułem 41 kodeksu postępowania cywilnego powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sąd w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma sąd miejsca zamieszkania powoda
Przykład. Jan i Marianna w trakcie związku małżeńskiego zamieszkiwali w Łodzi. Po rozpadzie więzi małżeńskich, a przed sprawą rozwodową Jan zdecydował się wyprowadzić do Warszawy. Marianna zamierza złożyć pozew o rozwód i zastanawia się do którego Sądu Okręgowego skierować pozew rozwodowy.
W związku z tym, że małżonkowie ostatnio razem zamieszkiwali w Łodzi i Marianna dalej zamieszkuje w Łodzi właściwym dla sprawy rozwodowej będzie Sąd Okręgowy w Łodzi. Marianna powinna zatem złożyć wniosek o rozwód do Sądu Okręgowego w Łodzi.
Co dalej po złożeniu pozwu o rozwód?
Jeżeli złożyliśmy pozew rozwodowy we właściwym sądzie okręgowym, to możemy założyć, że teraz sąd będzie sprawdzał nasz wniosek o rozwód pod kątem formalnym oraz fiskalnym. W przypadku kiedy np. zapomnieliśmy opłacić pozew, sąd wezwie nas do opłacenia pozwu w terminie tygodniowym. Tak samo jeżeli nasz pozew o rozwód będzie miał mankamenty formalne sąd wezwie nas w terminie 7 dni do uzupełnienia tych braków formalnych pod rygorem zwrotu pozwu.
Następnym krokiem jest doręczenie pozwu stronie pozwanej. Właśnie w tym celu razem z pozwem składamy odpis pozwu wraz z załącznikami. To ten egzemplarz zostanie doręczony drugiej stronie. O tym że postanowiono doręczyć pozew zostaniemy zawiadomieni przez sąd. Ta wiadomość będzie również oznaczać, że sąd nie dopatrzył się w naszym pozwie braków formalnych.
Druga strona razem z pozwem dostanie wezwanie sądu do złożenia odpowiedzi na pozew w terminie nie krótszym niż 2 tygodnie. Oznacza to że pozwany będzie miał co najmniej 14 dni na złożenie odpowiedzi na pozew w którym to piśmie może przedstawić swoje stanowisko w sprawie.
Sąd może już na tym etapie wyznaczyć termin rozprawy albo poczekać z wyznaczeniem terminu rozprawy do momentu złożenia przez pozwanego odpowiedzi na pozew. Kiedy otrzymamy odpowiedź na pozew od małżonka, możemy zapoznać się z argumentacją tam przedstawioną oraz złożyć odpowiedź na to pismo jeszcze przed terminem rozprawy.
Reasumując, po złożeniu pozwu oczekujemy na doręczenie odpisu pozwu naszemu małżonkowi oraz wyznaczenie terminu rozprawy. Im szybciej będzie wyznaczony termin rozprawy tym większe szanse na szybkie przeprowadzenie sprawy rozwodowej.
